Ο βρυγμός ή βρουξισμός είναι μια παραλειτουργική συνήθεια κατά την οποία ο ασθενής τρίζει ή σφίγγει τα δόντια του, συνήθως ασυνείδητα και κυρίως κατά τη διάρκεια του ύπνου. Παρότι συχνά περνά απαρατήρητος, μπορεί να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στα δόντια, την γνάθο, την άρθρωση και τους μύες του προσώπου. Στατιστικά το 10% περίπου του πληθυσμού χαρακτηρίζεται βρυγμομανής. Ο βρουξισμός είναι πολυπαραγοντικό φαινόμενο, με κύρια αιτία γονιδιακό υπόβαθρο, στο οποίο όμως δρουν αθροιστικά καταστάσεις άγχους, κόπωσης, κατανάλωση μεγάλης ποσότητας αλκοόλ, καφέ, καπνού και λήψη ψυχοτρόπων φαρμάκων και ουσιών κ.α. Έτσι παρατηρούμε ότι η ένταση του βρυγμού διαφοροποιείται στο χρόνο, οπότε και τα συμπτώματά του αυξομειώνονται.
Τα σημεία και συμπτώματα που δημιουργεί ο βρουξισμός είναι:
Στο στόμα:
- Απώλεια οδοντικής ουσίας (φασέτες αποτριβής, σπασίματα, αυχενικές διαβρώσεις)
- Φλεγμονή των ουλών
- Υφιζήσεις ούλων
- Ευαισθησία στο κρύο και στο ζεστό
- Οι ρωγμές που δημιουργούνται έχουν ως επακόλουθο συχνά την δημιουργία πολφίτιδας, νέκρωσης του πολφού και δημιουργίας αποστήματος
Γενικά:
- Συχνός πονοκέφαλος
- Πόνος στους μύες του προσώπου και στην άρθρωση μπροστά από το αφτί
- Δυσκολία στην διάνοιξη του στόματος
- Μούδιασμα στην κάτω γνάθο
- Όχι ξεκούραστο ύπνο
- Σταδιακά εδραιώνεται μία κατάσταση που ονομάζεται “δυσλειτουργία στοματογναθικού συστήματος”
🔍 Τι είναι ο βρουξισμός;
Ο βρουξισμός είναι μια ακούσια λειτουργία του στόματος κατά την οποία:
-
Τα δόντια τρίβονται μεταξύ τους
-
Η άνω και κάτω γνάθος σφίγγονται μεταξύ τους με υπερβολική πίεση
-
Οι μύες του προσώπου παραμένουν σε υπερδιέγερση
Υπάρχουν δύο μορφές:
-
Νυχτερινός βρουξισμός: Κατά τη διάρκεια του ύπνου (χωρίς επίγνωση)
-
Ημερήσιος (εγρήγορσης): Συνήθως συνοδεύει το άγχος, τη συγκέντρωση ή τη νευρικότητα
✅ Πώς αντιμετωπίζεται ο βρουξισμός;
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τη σοβαρότητα, τη διάρκεια και την αιτία. Οι βασικές λύσεις περιλαμβάνουν:
1. Νάρθηκας Βρυγμού
-
Ειδικά διαμορφωμένος για το στόμα του ασθενή
-
Φοριέται κατά τη διάρκεια της νύχτας
- Έχει αποδειχθεί ότι φορώντας τον νάρθηκα μειώνεται η συχνότητα καθώς και η ένταση του βρυγμού.
- Τελικώς προστατεύει τα δόντια από φθορά και ανακουφίζει τους μύες

2. Ανακούφιση από το άγχος
-
Επισήμανση για διαχείριση stress
3. Ορθοδοντική ή προσθετική παρέμβαση
-
Όταν ο βρυγμός συνδέεται με κακή σύγκλειση
4. Φυσικοθεραπεία και κινησιοθεραπεία γνάθου
-
Βοηθά στην αποφόρτιση των μυών και της άρθρωσης
Ο βρουξισμός είναι ένα αθόρυβο αλλά επιθετικό πρόβλημα που επηρεάζει τη στοματική, μυοσκελετική και συνολική υγεία. Με σωστή διάγνωση, εξατομικευμένη θεραπεία και υποστήριξη, μπορεί να ελεγχθεί πλήρως και να προστατευθεί η ποιότητα ζωής του ασθενούς.